Centar za dojku Banja Luka – Pregledi i liječenje bolesti dojke
Centar za dojku MR Klinike je mjesto gdje se briga o zdravlju dojki ne svodi samo na jedan pregled, nego na cijeli proces – od prve sumnje, preko dijagnostike, do onkološkog savjetovanja i planiranja liječenja.
Smješten u srcu Banje Luke, u sklopu savremene MR Klinika poliklinike, Centar za dojku je specijalizovana jedinica posvećena prevenciji, ranom otkrivanju i dijagnostici benignih i malignih bolesti dojki, sa posebnim naglaskom na rano otkrivanje raka dojke, što značajno poboljšava ishode liječenja i preživljavanje.
U istom danu i na jednom mjestu možete dobiti:
- kompletan pregled onkologa,
- klinički pregled i ultrazvuk dojki,
- po potrebi biopsiju dojke (FNA ili uzimanje uzorka tkiva),
- interpretaciju nalaza i onkološko savjetovanje,
- plan daljeg praćenja ili liječenja.
U Centru za dojku MR Klinika o vama brine iskusan tim:
- dr Stanislava Lekić – specijalista interne medicine, subspecijalista onkologije, sa posebnim fokusom na tumore dojke;
- dr Davor Grahovac – specijalista opšte hirurgije, zadužen za hirurški aspekt liječenja bolesti dojki.
Cilj ovog teksta je da vam jasno objasni kako funkcioniše Centar za dojku MR Klinika, kada je vrijeme da se javite na pregled i šta možete da očekujete od prve posjete do konačne dijagnoze.
Šta je centar za dojku i kome je namijenjen?
Centar za dojku je specijalizovana jedinica u kojoj se problemi dojki rješavaju multidisciplinarno – uz saradnju onkologa, hirurga, radiologa i drugih stručnjaka, sa fokusom na brzu dijagnostiku i pravovremeno započinjanje liječenja. Brojna istraživanja pokazuju da ovakav timski, „breast centar“ pristup skraćuje vrijeme od dijagnoze do početka terapije i poboljšava ishode liječenja.
Centar za dojku MR Klinika namijenjen je:
- ženama koje žele preventivni pregled dojki, čak i ako nemaju tegobe,
- pacijenticama koje su primijetile kvržicu, bol, iscjedak, promjene izgleda ili teksture dojke,
- osobama sa povećanim rizikom zbog porodične istorije raka dojke,
- pacijenticama sa već urađenim nalazima (UZV dojke, mamografija, biopsija dojke) koje žele drugo mišljenje onkologa,
- muškarcima koji imaju promjene na dojci (iako rjeđe, i kod muškaraca se može javiti rak dojke).
Naš cilj je da svaka osoba koja nam se javi dobije jasan, strukturisan plan: šta sada, šta dalje i zašto.
Preventivni pregledi dojki i skrining raka dojke
Zašto su preventivni pregledi dojki važni?
Rak dojke je jedan od najčešćih maligniteta kod žena, ali uz rano otkrivanje šanse za uspješno liječenje značajno rastu. Redovan skrining raka dojke omogućava da se promjene otkriju dok su još male i često bez simptoma, što povećava mogućnost liječenja i postizanja boljih dugoročnih rezultata.
Preventivni pregled dojki u Centru za dojku MR Klinike obično uključuje:
- razgovor sa ljekarom (anamneza),
- klinički pregled dojki,
- po potrebi ultrazvuk dojki,
- preporuku za mamografiju ili dodatne pretrage ako je indicirano.
Ultrazvuk dojki i mamografija
Kod žena mlađe životne dobi, tkivo dojke je često gušće, pa je ultrazvuk dojki posebno koristan kao prva metoda – može bolje prikazati određene promjene nego mamografija u ovoj populaciji.
- Ultrazvuk dojki
- neinvazivna metoda, bez zračenja,
- posebno korisna kod mlađih žena i kod gustog žljezdanog tkiva dojke,
- koristi se i kao dopuna mamografiji kod starijih žena ili kod sumnjivih nalaza.
- Mamografija
- zlatni standard za skrining raka dojke kod žena nakon 40–45 godina,
- cilj joj je otkrivanje tumora dok su još mali i bez simptoma.
U okviru Centra za dojku, ljekar će na osnovu vaših godina, simptoma i faktora rizika predložiti najbolju kombinaciju pregleda (klinički pregled, ultrazvuk dojki, eventualno mamografija ili dalji radiološki modaliteti).
Kada je vrijeme da posjetite Centar za dojku Banja Luka?
Simptomi koje ne treba ignorisati
Obratite se u Centar za dojku MR Klinika ako primijetite bilo koji od sljedećih simptoma:
- kvržica ili zadebljanje u dojci ili pazušnoj jami,
- promjena u veličini ili obliku dojke,
- iscjedak iz bradavice (posebno krvav ili providan, osim mlijeka kod dojilja),
- dugotrajan bol u dojci koji ne prolazi,
- crvenilo, toplina, otok ili osip na koži dojke,
- povlačenje bradavice ili uvlačenje dijela kože dojke,
- pojavu „narandžine kore“ (zadebljala, rupičasta koža).
Ovi znaci ne znače uvijek rak, ali svaka nova promjena zahtijeva pregled. U mnogim slučajevima nalaz je benigni (ciste, fibroadenomi, hormonske promjene), ali je važno da to potvrdi stručan tim.
Kada doći i ako nemate tegobe?
Preporuka je da žene:
- već od 20–25. godine nauče osnovni samopregled dojki,
- nakon 30. godine povremeno (npr. na 1 godinu) urade preventivni pregled dojki kod ljekara,
- od 40–45. godine, u dogovoru sa ljekarom, uključe i redovnu skrining mamografiju u kombinaciji sa ultrazvukom dojki, u zavisnosti od strukture tkiva i faktora rizika.
Ako imate porodičnu istoriju raka dojke (majka, sestra, tetka), ljekar može preporučiti raniji početak i češće kontrole.
Centar za dojku MR Klinika Banja Luka – kako izgleda pregled?
Prvi dolazak – razgovor i anamneza
Pregled u Centru za dojku počinje detaljnim razgovorom sa ljekarom – specijalistom onkologije ili hirurgije. Ljekar će vas pitati:
- koje simptome imate, koliko traju i da li se mijenjaju,
- da li je neko u porodici imao rak dojke ili jajnika,
- da li ste ranije radili ultrazvuk dojki, mamografiju ili biopsiju,
- koje lijekove i hormonsku terapiju koristite,
- da li ste u trudnoći ili dojenju.
Preporučljivo je da ponesete sve ranije nalaze (UZV dojki, mamografije, histopatološke nalaze biopsija, laboratoriju), kako bi ljekar imao kompletnu sliku.
Klinički pregled dojki
Slijedi klinički pregled dojki:
- vizuelni pregled dojki i bradavica,
- palpacija (opipavanje) dojki u različitim položajima,
- pregled pazušnih jama i eventualno supraklavikularne regije.
Pregled je brz, uglavnom bezbolan, ali izuzetno važan – često je prvi korak ka otkrivanju promjena koje zatim treba dalje obraditi ultrazvukom ili drugim metodama.
Ultrazvuk dojki
Ako postoji indikacija, ljekar će uraditi ultrazvuk dojki. U MR Klinici se koristi savremena ultrazvučna oprema, što omogućava vrlo detaljan prikaz žljezdanog tkiva, cisti, čvorova i drugih promjena.
Ultrazvuk dojki je:
- bezbolan i neinvazivan,
- bez zračenja,
- posebno koristan kod mlađih žena i žena sa gustim žljezdanim tkivom, kod kojih mamografija može biti manje osjetljiva.
Na osnovu nalaza ultrazvuka dojki, ljekar procjenjuje da li je promjena benignog izgleda, da li je treba pratiti, punktirati (ako je cista) ili je potrebno uraditi biopsiju dojke.
Biopsija dojke i druge intervencije u Centru za dojku
Šta je biopsija dojke i zašto se radi?
Biopsija dojke je postupak kojim se uzima mali uzorak tkiva ili ćelija iz sumnjive promjene na dojci kako bi se pod mikroskopom utvrdilo da li je promjena benigna ili maligna. To je jedini pouzdan način da se napravi jasna razlika između benignih i zloćudnih procesa.
U MR Klinika – Centar za dojku biopsije se rade pod kontrolom ultrazvuka, što omogućava precizno navođenje igle do same lezije.
Rezultati biopsije dojke se najčešće dobijaju u roku od 2 do 5 dana, čime se značajno smanjuje period neizvjesnosti za pacijentkinju.
Fina iglena aspiracija (FNA) – fina iglena biopsija dojke
FNA (fine needle aspiration) je metoda u kojoj se vrlo tankom iglom uzima mala količina ćelija ili tečnosti iz promjene u dojci ili limfnom čvoru:
- koristi se posebno kod cisti dojke – šupljih formacija ispunjenih tečnošću,
- može istovremeno služiti za pražnjenje bolne ciste (evakuopunkcija),
- uzorak se šalje na citološku analizu.
Postupak je brz, uglavnom se radi u lokalnoj anesteziji ili čak bez nje, uz kratkotrajnu nelagodnost.
Core biopsija (uzimanje uzorka tkiva)
Kod čvrstih čvorova ili sumnjivih lezija, ljekar može preporučiti biopsiju tkiva većom (core) iglom, kojom se uzima mali „cilindar“ tkiva. Ovaj tip biopsije daje više informacija o strukturi tumora, uključujući receptorske statuse i druge parametre koji su važni za planiranje liječenja.
Biopsija dojke se izvodi:
- u lokalnoj anesteziji,
- pod kontrolom ultrazvuka,
- najčešće ambulantno, bez potrebe za hospitalizacijom.
Markiranje nepalpabilnih lezija i evakuopunkcija cisti
Markiranje nepalpabilnih lezija je procedura kojom se tanke žice ili specijalni markeri postavljaju u promjenu koja se ne može napipati, ali se vidi na UZV-u ili mamografiji. Ovo pomaže hirurgu da tokom operacije precizno odstrani ciljanu leziju.
U Centru za dojku MR Klinika izvodi se i:
- evakuopunkcija ciste pod kontrolom UZV – pražnjenje ciste iglom, uz mogućnost slanja tečnosti na mikrobiološku analizu ako postoji sumnja na infekciju,
- FNA limfnih čvorova – kada postoji uvećan ili sumnjiv limfni čvor, radi procjene da li je zahvaćen bolešću.
Onkološki pregled i plan liječenja
Kada su svi nalazi prikupljeni (klinički pregled, ultrazvuk dojki, biopsija dojke, eventualno dodatne pretrage), ključnu ulogu preuzima onkolog.
U Centru za dojku MR Klinika, vašim slučajem se bavi dr Stanislava Lekić, specijalista interne medicine, subspecijalista onkologije, zajedno sa dr Davorom Grahovcem, specijalistom opšte hirurgije, kada je potrebno hirurško liječenje.
Na onkološkom pregledu:
- detaljno se prolazi kroz sve nalaze,
- objašnjava se šta tačno znači dijagnoza,
- govori se o dostupnim opcijama liječenja (operacija, zračenje, sistemska terapija…),
- pravi se individualni plan terapije i praćenja.
Ovakav multidisciplinarni pristup: onkolog + hirurg + po potrebi drugi specijalisti – preporučuje se u savremenim smjernicama za liječenje raka dojke, jer omogućava koordinisanu, brzu i ciljanu terapiju.
Naš tim – ko brine o vašem zdravlju dojki?
U Centru za dojku MR Klinika o vama brine iskusan tim:
- dr Stanislava Lekić – specijalista interne medicine, subspecijalista onkologije, sa posebnim fokusom na tumore dojke;
- dr Davor Grahovac – specijalista opšte hirurgije, zadužen za hirurški aspekt liječenja bolesti dojki.
Kao dio većeg sistema MR Klinika, Centar za dojku ima podršku i drugih ambulanti – onkologije, opšte hirurgije, radiologije, interna medicine, kao i laboratorijske dijagnostike – što omogućava da se najveći dio procesa obavi na jednom mjestu.
Centar za dojku Banja Luka – Često postavljena pitanja
Da li Centar za dojku MR Klinika radi preglede i kod muškaraca?
Da. Iako je rak dojke kod muškaraca rjeđi, njegova učestalost blago raste, a često se otkrije kasnije jer se simptomi duže ignorišu.
Svaki muškarac koji primijeti kvržicu, iscjedak iz bradavice ili promjenu izgleda dojke treba da se javi na pregled.
Koliko brzo dobijam rezultate biopsije dojke?
U Centru za dojku rezultati biopsije dojke se obično dobijaju u roku od 2 do 5 dana, što znatno skraćuje period neizvjesnosti i omogućava brže planiranje daljih koraka.
Da li je biopsija dojke bolna?
Biopsija dojke se radi u lokalnoj anesteziji, uz upotrebu tankih ili šupljih igala. Većina pacijentkinja opisuje postupak kao blago neprijatan, ali podnošljiv, sa kratkotrajnim osjećajem pritiska. Nakon zahvata može se javiti blaga bol ili modrica, koja se smiruje u roku od nekoliko dana.
Da li u Centar za dojku mogu doći i ako nemam simptome?
Naravno. Centar za dojku MR Klinika je namijenjen i ženama koje nemaju tegobe, ali žele preventivni pregled dojki, posebno ako:
- su ušle u dob kada se preporučuje skrining,
- imaju porodični rizik za rak dojke,
- su zabrinute zbog gustog tkiva dojki ili ranijih nalaza.
Šta da ponesem na prvi pregled u Centru za dojku?
Ponesite:
- ranije nalaze ultrazvuka dojki ili mamografije,
- biopsijske i histopatološke nalaze (ako postoje),
- listu lijekova i terapija koje trenutno koristite,
- kratku bilješku o simptomima (kada su se pojavili, da li se mijenjaju).
To pomaže ljekaru da brže i preciznije procijeni stanje i predloži odgovarajuće preglede.
Zašto odabrati Centar za dojku MR Klinika?
- Multidisciplinarni tim – onkolog i hirurg koji se svakodnevno bave problemima dojki.
- Brza i precizna dijagnostika – klinički pregled, ultrazvuk dojki, biopsija dojke i onkološko savjetovanje u veoma kratkim rokovima.
- Individualni pristup – svaki nalaz se detaljno objašnjava, zajedno sa planom daljih koraka.
- Laka dostupnost – Centar za dojku se nalazi u sklopu MR Klinika poliklinike, u centru Banje Luke (Vase Pelagića 19A), uz radno vrijeme prilagođeno zaposlenima (pon–pet 08–20h, subota 08–15h).
Kako zakazati pregled u Centru za dojku MR Klinika?
Ako želite da uradite preventivni pregled dojki ili imate simptome koji vas brinu, pregled možete zakazati:
- telefonom na broj 066 061 000,
- putem online forme za zakazivanje pregleda na sajtu MR Klinika,
- lično, na adresi Vase Pelagića 19A, 78 000 Banja Luka.
Pri zakazivanju možete naznačiti da želite pregled u Centru za dojku, a po želji odabrati ljekara (dr Stanislava Lekić – onkolog ili dr Davor Grahovac – hirurg).
